perunarieskat – ziemniaczane chlebki

perunarieska

Ileż to razy zostaje nam nadmiar ugotowanych ziemniaków z obiadu? Za mało na knedle, kopytka lub pierogi ale za to w sam raz aby upiec szybki i łatwy fiński chlebek „rieska”. Wyglądem przypomina podpłomyki lecz w środku jest znacznie miększy i różniący się smakiem. Wersji jest wiele, można wykorzystać mąkę pszenną, jęczmienną, gryczaną, żytnią, dodawać ziemniaki, płatki owsiane, ryżowe itp… Chlebki mogą być grubsze i chudsze, większe i mniejsze. Panuje pełna dowolność wykonania.
Dziś zapraszam na rieskę ziemniaczano-jęczmienno-pszenną, którą przygotowała moja córeczka.

rieska

składniki na 6-7 sztuk o średnicy około 8 cm:
2 dl puure ziemniaczanego
½ łyżeczki soli
1 jajko
1¼ dl mąki pszennej
1 dl mąki jęczmiennej

wykonanie:
Rozgrzej piekarnik do 225º C. Blaszkę do pieczenia wyłóż papierem pergaminowym. Wymieszaj dokładnie zimne puure ziemniaczane z pozostałymi składnikami. Zagniataj chwilę ciasto, podsypując odrobiną mąki jęczmiennej.  Podziel ciasto np: na 6-8 części w zależności jak duże chcesz otrzymać chlebki. Z każdej części utocz kulkę, spłaszcz ją dłonią na placuszek o grubości około 5-6 mm. W razie potrzeby zrób to na stolnicy podsypując mąką aby uniknąć nadmiernego przyklejania się ciasta do rąk. Gotowe placuszki przełóż na wcześniej przygotowaną blaszkę. Każdy placuszek ponakłuwaj widelcem. Wstaw do nagrzanego piekarnika, na środkowy poziom na około 10-15 minut lub do momentu, aż się ładnie przyrumienią. Najlepiej smakują na ciepło podane z masłem, pastą jajeczną lub łososiową. Oczywiście po wystygnięciu są równie smaczne i można je podawać z wędliną, serami, dżemem itp…

chlebki ziemniaczane

moje uwagi:
♦wielkość placuszków możemy ustalić według swoich upodobań. Ciasto dzielimy wówczas np na 4 części- otrzymamy mniej sztuk ale chlebki będą większe lub np 10 części  – otrzymamy więcej chlebków ale  w wersji mini
♦gotowe porcje ciasta, kuleczki można spłaszczać bezpośrednio na blaszce wyłożonej pergaminem i delikatnie oprószonej mąką

Reklamy

uunijuustomakkara – kiełbasa zapiekana z serem

kiełbasa po fińsku z serem

składniki na 4 osoby
4 kiełbasy
100-150 g żółtego sera np edamski
tłuszcz do wysmarowania naczynia

wykonanie:

kiełbasa po fińsku Kiełbasę nacinamy w 4-5 miejscach (odstępy między nacięciami ok 2-3 cm). Ser kroimy w słupki lub plasterki i wciskamy w nacięte miejsca w kiełbasie. Z kiełbasy powstanie półksiężyc. Naczynie do zapiekania lekko smarujemy olejem i przekładamy do niego kiełbasę. Pieczemy w piekarniku rozgrzanym do 200ºC ok 20 -30 minut lub do momentu gdy ser się rozpuści a kiełbasa się zarumieni . Podajemy z puure ziemniaczanym lub z ziemniakami w mundurkach oraz surówką.

hirvikastike – gulasz z mięsa łosia

gulasz z łosia

składniki:
1 kg mięsa z łosia (mrożone lub świeże)
1 duża cebula
1 duża marchew
4-5 ząbki czosnku
2 listki laurowe
½ łyżeczki tymianku
sól, pieprz do smaku

wykonanie:

gulasz z łosiny
Mięso rozmrozić (jeśli  takiego używamy), pokroić na kawałeczki, u mnie cienkie plasterki. Podsmażyć na patelni z niewielką ilością oleju, aż do zrumienienia. Na drugiej, głębokiej patelni lub w garnku o grubym dnie podsmażyć cebulę pokrojoną w kostkę, dodać przeciśnięty przez praskę czosnek, pokrojoną na grube plastry marchew i przesmażyć uważając by nie spalić czosnku. Dodać podsmażone mięso a do patelni, na której było smażone mieso dać pare łyżek wody, „opłukać” patelnie i dodać powstałą esensje do sosu. Dodatkowo do sosu dodać listek laurowy, tymianek, całość zalać gorącą, przegotowaną wodą, posolić i dusić pod przykryciem ok 2-2,5 godziny. Pod koniec duszenia doprawić ewentualnie przyprawami, dodać zmielony pieprz.
Gulasz będzie gotowy gdy nadmiar wody odparuje, sos się zagęści a mięso będzie miękkie. Podawać z ziemniakami w mundurkach lub z puree ziemniaczanym.

wędzona ryba na fiński sposób

Wędzić ryby w Finlandii potrafi prawie każdy. Z przydomowych ogródków często czuć zapach wędzenia. Jest ono tak powszechne jak w Polsce grillowanie.   Najczęściej wędzi się na ciepło. Sposób szybki a ryba rewelacyjna w smaku. Do wędzenia nadają się wszystkie ryby łososiowate a także sieja i okoń morski.

Wędzarnia od zawsze kojarzyła mi się ze skomplikowaną budowlą ze wszelkimi kominami, paleniskami itp… a tu niespodzianka małe skrzyneczki ze stali nierdzewnej, które stawia się na grillu bądź ognisku lub też podłącza do prądu jeśli mamy oczywiście wersję  „na prąd”. Dodatkowo garść wiórków z drzewa olchowego, dobra ryba i jedzonko palce lizać.

u mnie
700 g fileta pstrąga łososiowego
sól morska lub zwykła do smaku
wędzarnia na grilla
garść wiórków olchowych

Rybę pozbawiamy ości i solimy. Odstawiamy na chwilkę.  W tym czasie rozpalamy grilla. Do skrzyneczki wędzarniczej wsypujemy garść wiórków z drzewa olchowego. Rybę umieszczamy na kratce wędzarniczej, zakrywamy wieczko skrzyneczki i całość wstawiamy na grilla na około 40 minut. Ściągamy z grilla i zostawiamy do ostudzenia. Zimą skrzynkę wędzarniczą możemy zostawić w śniegu do szybszego oziębienia . Można jeść na ciepło lub też dobrze schłodzoną.

 

karjalanpiirakka-pierogi karelskie

Bardzo popularne w Finlandii. Można je kupić właściwie w każdym sklepie spożywczym. Pożywne, zdrowe i smaczne. Mają niewiele wspólnego z polskimi pierogami.

farsz ryżowy:
5 dl zimnej wody
2,5 dl ryżu krótkiego, kleistego
1 l mleka
3/4 łyżeczki soli
1 łyżka masła

W garnku o grubym dnie zagotować wodę. Do wrzątku wsypać ryż i gotować go na małym ogniu, aż wchłonie całą wodę. Wlać mleko i dodać sól. Gotować na wolnym ogniu przez ok 30-35 minut, często mieszając. Zdjąć z palnika, dodać masło, dobrze wymieszać i pozostawić do całkowitego wystygnięcia. Po wystygnięciu farsz powinien być bardzo gęsty. Ryż można przygotować dzień wcześniej, pozostawiając go w lodówce na noc.

ciasto na ok. 30 sztuk
2 dl zimnej wody
1 łyżeczka soli
5½ dl mąki razowej, żytniej

Mąkę żytnią dajemy do miski lub na stolnicę, dodać sól, wlać wodę, wymieszać składniki i zacząć ugniatać ciasto. Jeżeli będzie zbyt suche dodać troszkę wody, jeżeli będzie mocno klejące, podsypać jeszcze mąką żytnią. Ciasto wyrabiać ok 10 minut, aż będzie gładkie i zwarte, powinno mieć konsy­sten­cję plaste­liny i nie kleić się do rąk. Wyrobione ciasto dzielimy na dwie części, tą nie używaną przykrywamy chwilowo lnianą ściereczką ponieważ ciasto szybko wysycha . Osobiście spotkałam się z dwoma sposobami nadawania kształtu owym pierogom. Oba sposoby dają podobny efekt.

pierwszy sposób:
Stolnicę posypać dość obficie mąką żytnią , rozwałkować ciasto jak na pierogi i wycinać szklanką kółka. Następnie każde kółko rozwałkować na jeszcze cieńszy placek, zachowując kształt koła lub owalu, pamiętając o częstym podsypywaniu mąką aby nam się placuszki nie posklejały i nie porwały. Z drugą częścią ciasta postąpić tak samo.

drugi sposób:
Z części ciasta uformować wałek jak do kopytek. Podzielić go na ok. 15 równych części (im części więcej, tym mniejsze pierogi). Każdy z otrzymanych kawałków ciasta uformować w płaski, okrągły lub owalny placuszek o wymiarach mniej więcej 12-13 cm (pamiętamy o podsypywaniu mąką). Z drugą częścią ciasta postąpić tak samo.

Przygotowane placki można układać w stosik, pamiętając o tym aby były dostatecznie podsypane mąką i przykryte lnianą ściereczką.

Na każdy placek nakładać nadzienie ryżowe (1-1,5 łyżki), zostawiając około 1 cm wolnego ciasta przy brzegach placka. Brzegi zawijać za pomocą kciuka i palca wskazującego ściskając i jednocześnie wgniatając je palcami do wewnątrz , tworząc charakterystyczną falbankę. Zwijanie najłatwiej jest zacząć od środka placka.

Gotowe pierogi układać na wyłożonej papierem do pieczenia blasze (przykrywać ścierką, aby gotowe pierogi nie wyschły w czasie, kiedy przygotowujesz pozostałe pierogi). Piec w piekarniku nagrzanym do 250ºC- 270ºC przez 10-15 minut, do złotego koloru.

dodatkowo
do posmarowania upieczonych pierogów
50g masła
1 dl wody
W gorącej wodzie rozpuścić masło i tą mieszanką za pomocą pędzelka posmarować wierzch upieczonych, jeszcze gorących pierogów karelskich. Układać na kuchenną kratkę lub papier do pieczenia, przykryć na 2-3 minuty lnianą ściereczką.

Podawać ciepłe z munavoi, czyli fińską pastą jajeczną (choć nie koniecznie), na którą przepis znajdziecie tutaj i szklanką zimnego mleka.

♦ zimne, których nie zjedliśmy od razu można lekko podgrzać, najlepiej w   tosterze
♦ nadmiar upieczonych pierogów karelskich można zamrozić. Gdy mamy ochotę rozmrażamy, lekko podgrzewamy i gotowe.

 

 

munavoi-pasta jajeczna

Pasta jajeczna (muna↔jajko, voi↔masło),  doskonale nadaje się do kanapek. W Finlandii często używana do smarowania karjalanpiiraka-pierogów karelskich (przepis).

składniki:
100 g masła w temperaturze pokojowej
4-5 jajek ugotowanych na twardo
sól- do smaku

wykonanie:
Ugotowane na twardo i wystudzone jajka drobno posiekać. Jaja można również zmielić w maszynce lub też zblendować (masa będzie gładsza) . Masło o temperaturze pokojowej wymieszać z jajkami i solą za pomocą widelca, aż do dokładnego połączenia .

 

” pinaatti-fetapiirakka ” zapiekanka ze szpinakiem i serem feta

Oryginalna fińska nazwa pinaatti-fetapiirakka (pinaatti→szpinak, piirakka→zapiekanka, tarta)
Przepisów na wykonanie zapiekanki szpinakowej jest wiele oto jeden z nich. Zapiekanka jest bardzo smaczna i syta.

ciasto:
1 dl wody
6 g suszonych drożdży
2½ dl mąki pszennej
½ łyżeczki soli
25 g masła lub margaryny

Wymieszać wszystkie suche składniki , drożdże też. Dodajemy letnią wodę i roztopiony tłuszcz. Dobrze wyrabiamy ciasto. Pozostawiamy do wyrośnięcia na około 30 min. Ciasto przekładamy na blaszkę i ponownie pozostawimy do wyrośnięcia około 20-30 minut.

feta ciasto

nadzienie:
300 g mrożonego szpinaku
400 g sera feta
400 ml kwaśnej śmietany
2 jajka
1-2 ząbki czosnku
czarny pieprz do smaku

Szpinak rozmrażamy i odciskamy z nadmiaru wody. Fetę kroimy w kostkę. Śmietanę i jajka dobrze mieszamy na gładką masę. Dodajemy szpinak ,fetę, pieprz i przeciśnięty przez praskę czosnek, ponownie mieszamy. Wykładamy na przygotowane wcześniej ciasto. Pieczemy w piekarniku nagrzanym do 200°C około 30-40 minut.

nadzienia nie solimy gdyż ser feta jest słony
osoby nie lubiące czosnku oczywiście mogą go pominąć